ته نقش هاي اسناد آرشيوي
ايران تحقيق و گردآوري: علي كريميان،
زهرا ميرزايي پري 445ص، جلد نرم، 16.5*23.5 سانتي
متر تهران: سازمان اسناد و كتابخانه
ملي ايران، 2009، چاپ اول شابك:
9-239-446-964-978 واژه «ته نقش» در زبان فارسي،
معادل Filigran در زبان
فرانسه، يا Water Mark در زبان انگليسي است. «ته نقش»،
نشانه نسبتا نيمه شفاف مربوط به كاغذ ساز است كه از حروف نويسي و يا طرحي
تشكيل مي شود و در يك ورق كاغذ مرغوب ايجاد مي گردد. اين نشانه وقتي در برابر
منبع نور نگه داشته شود، به طور مبهم قابل مشاهده است. يكي از اصول حائز
اهميت در سند پژوهي، زيبايي شناختي و معنا
شناختي، نمادها و رمزهاي اسناد است كه به صورت نقوش تزئيني در بطن اسناد، به
ويژه در سندهاي دوره هاي صفويه تا قاجاريه متجلي است. اين تزئينات، بي هدف و
عاري از پيام و نشانه نبوده است. در حقيقت اين طرح ها و نقش ها، تحت قواعد
كلي و با رعايت اصول و موازين خاصي، طراحي و نقاشي شده اند. در پژوهش حاضر،
ضمن به تصوير كشيدن و ارائه نقش ها، طرح ها و سمبل هاي موجود در اسناد آرشيوي
ايران، اطلاعاتي در زمينه ته نقش هاي حك شده در دل كاغذ فرامين و رقم هاي
دوره حكومت قاجاريه، ارائه شده است. مطالب و تصاويري كه در اين كتاب آمده، به
استناد بخشي از ميليون ها برگ از اسناد ملي موجود در آرشيو سازمان اسناد و
كتابخانه ملي ايران، تهيه گرديده است.
